ၶၢဝ်ႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်
ၶၢင်ၼွၵ်ႈမိူင်းယွၼ်းၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ သင်မၢၼ်ႈတွပ်ႇထဵင်လွၵ်းပိူင်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်
- Details
- Published on Wednesday, 11 January 2012 16:09
- Written by ၼဵတ်းသၢၼ်ႈ
ပၢင်ၵုမ်ၸုမ်းၶၢင် ဢၼ်ၸတ်းၼႂ်းၸိုင်ႈထႆး မိူဝ်ႈၸဝ်ႉလိူၼ်ၼႆႉ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းၵွၼ်းၶေႃမိူင်းႁူမ်ႈ တုမ်မၢၼ်ႈ ဝၼ်းထိ January 4, ဝႃႈ သင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ တိုၵ်ႉပၢၵ်ႈပႅတ်ႈလွၵ်းပိူင်မိူင်း ႁူမ်ႈတုမ် ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇ (Federalism) ၸိုင်တၵ်းတုၵ်းယွၼ်း ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ တင်ႈမိူင်းလွတ်ႈလႅဝ်းၵွၼ်း ၶေႃ ၼႆ။
ပူၼ်ႉမႃးမိူဝ်ႈဝၼ်းထိ 3.1.2012 ဝူင်ႈပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၸုမ်းၶၢင်ၼွၵ်ႈမိူင်းလၢႆၸုမ်းႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်း ပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းပိူဝ်ႈ တႃႇႁႃတၢင်းဢွၵ်ႇၵူၼ်းမိူင်းၶၢင်ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုတ်ႇၼႃႈသိုၵ်း တေႃႇႁၢဝ်ႉႁၢဝ်ႉႁႅင်းႁႅင်း ထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်တီႈ ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇၸိုင်ႈထႆးတီႈၼိုင်ႈ။
ၼႂ်းပၢင်ၵုမ်မီးၸုမ်းၶၢင်လၢႆၸုမ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈမိူၼ်ၼင်ႇ ၸုမ်းၶၢင်လွတ်ႈလႅဝ်း Kachin Independence Organization (KIO), ၸုမ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၶၢင် the Kachin National Organization (KNO),ႁူမ်ႈတုမ် ၵူၼ်း ၼုမ်ႇလႄႈလုၵ်ႈႁဵၼ်းၶၢင် the All Kachin Students and Youth Union (AKSYU), ၵေႃၼၢင်းယိင်းၶၢင် ၸိုင်ႈထႆး the Kachin Women’s Association of Thailand (KWAT) လႄႈ တူင်ႇဝူင်းပူၵ်းပွင် ပၢၼ်ႊၶၢင် the Pan Kachin Development Society (PKDS) ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၶၢင်လၢတ်ႈၼႄလွင်ႈ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈႁူမ်ႇငမ်းၵုမ်းၵမ် ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းတင်းမူတ်း သေ ပၢၵ်ႈပႅတ်ႈလွၵ်းပိူင်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်လူၺ်ႈလၢႆးတီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇဢၼ်ၵူႈၸေႈမိူင်းမီးသုၼ်ႇလႆႈ သုၼ်ႇပဵၼ်ၽဵင်ႇပဵင်း ၼင်ႇၶေႃႈလႆႈၸႂ်ပၢင်လူင် ဢၼ်ၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇ သၢၼ်း(ပေႃႈၼၢင်းဢွင်ႇသၢၼ်းသုၵျီႇ) လႄႈၽူႈၼမ်းတႆး၊ ၶၢင်၊ ၶျၢင်း တူၵ်းလူင်း ႁူမ်ႈၵၼ်လူင်းလၢႆး မိုဝ်းမိူဝ်ႈပီ 1947 တီႈပၢင်လူင်ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး ၼႆ။
လိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင်ၼႆႉ ၽူႈၼမ်းတႆး(ၸဝ်ႈၾႃႉ)၊ ၶၢင်၊ ၶျၢင်း လႄႈၸွမ်သိုၵ်းဢွင်ႇသၢၼ်း ၶဝ်ႁူမ်ႈၵၼ်လူင်းလၢႆး မိုဝ်း ပိူဝ်ႈတႃႇ ၵေႃႇတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် သေမီးၶေႃႈလႆႈၸႂ် သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်း တႆးၼိုင်ႈပျႃး၊ မၢၼ်ႈၼိုင်ႈပျႃး၊ ၶၢင် ၼိုင်ႈပျႃး၊ ၶျၢင်းၼိုင်ႈပျႃး။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉတႆး တင်းယၢင်းလႅင် မီးသုၼ်ႇလႆႈၽၢတ်ႇ ဢွၵ်ႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်သင်ယူႇ ႁူမ်ႈၵၼ်တဵမ်သိပ်းပီယဝ်ႉလႄႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈယူႇႁူမ်ႈၵႂႃႇထႅင်ႈ။
