- Details
- Published on Tuesday, 23 August 2011 15:15
ဢိင်ၼိူဝ်ပိူင်ပဵၼ်လွင်ႈတၢင်း ၾိင်ႈထုင်း သၽႃႇဝႃႉတီႈၼႂ်းလေႃးၵ ၶူင်းၵၢင်လူင်ၼႆႉသေပေႃးဝႃႈ လႆႈၵိူတ်ႇ ပဵၼ် ၵူၼ်းမူၼ်း ပဵၼ်ႁၢင်ႈ မေႃယၢင်ႈမေႃပႆမႃးၼိုင်ႈၵေႃႉယဝ်ႉ ပေႃးဝႃႈၼႆၸိုင် “မႃႇ ၼ” ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၼမ်လႄႈဢႄႇ ႁူႉမၼ်းတေပိုၵ်းၸပ်းတူဝ် ႁဝ်ၸႂ်ၽႂ်မၼ်းမႃးယူႇ။
ၵူၺ်းၵႃႈ မႃႇၼ ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇမီးဝႆႉယူႇၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈႁူႉႁၼ်တီႈႁၼ်တၢင်းမၼ်းသေတီႈဢၼ် ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီ ဝႆႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇလူဝ်ႇမေႃၶျေႃႉယွမ်း ၼွမ်းၸူးမၼ်းဢိတ်းၼိုင်ႈယူႇ။ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢမ်ႇ မေႃၶျေႃႉယွမ်း ၵူႈတီႈၵူႈၸွမ်းမႃႈၼ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇပေႃးၼႆၸိုင်မိူၼ် ၼင်ႇထုင်းၵႂၢမ်းမီးဝႆႉဝႃႈ “မႃႇၼဢမ်ႇဢွၼ်လီ ၸၢင်ႈပၼ်ၶီၶိုၼ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ” ၼႆၼၼ်ႉတေၸွမ်း ဢဝ်မႃႇၼၸဝ်ႈၵဝ်ႇၼၼ်ႉသေ ယႃႉတူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶိုၼ်းယူႇ။
ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ်ယူႇတီႈလွင်ႈတၢင်းႁၢင်ႈၽၢင်ဢၼ်ၸၢင်ႈမေႃပေႃႇၽုတ်းပဵၼ်မႃး “ၸႂ်မႃႇၼႃႉ” ၼႆႉမီးဝႆႉလၢႆပိူင် လၢႆၸိူဝ်းယူႇ။
1. ဢိင်ၼိူဝ်ၸၢတ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ၸႂ်မႃႇၼမႃး
2. ဢိင်ၼိူဝ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸဝ်ႈၵဝ်ႉသေ ပဵၼ်ၸႂ်မႃႇၼမႃး
3. ဢိင်ၼိူဝ်သၢႆၸိူဝ်ႉသၢႆၶိူဝ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ၸႂ်မႃႇၼမႃး
4. ဢိင်ၼိူဝ် ပၼ်ႇၺႃႇတၢင်းမေႃၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ၸႂ်မႃႇၼမႃး
5. ဢိင်ၼိူဝ်ၶူဝ်းၶွင်ငိုၼ်းၶမ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ၸႂ်မႃႇၼမႃး
6. ဢိင်ၼိူဝ်ႁၢင်ႈၽၢင်တူဝ်ၶိင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇသေ ပဵၼ်ၸႂ်မႃႇၼမႃး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉသေ ပေႃႇပဵၼ်မႃးၸႂ်မႃႇၼ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇယဝ်ႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၸိူင်ႉႁိူဝ်ၵေႃႈလီ ပိူင်လူင်မၼ်းတႄႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇလူဝ်ႇလႆႈပွင်ႇၸႂ်ႁူႇႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ“ မႃႇၼ” ဢၼ်တိုၵ်ႉထင်ဢွင်း ၼွင်းမႃးမီးယူႇၼႂ်းၽဝ ၸၢတ်ႈပၢၼ်ႁဝ်း မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉမၼ်းပဵၼ်မႃႇၼ ဢၼ်ဢွၼ်လီႁႃႉ? ဢၼ်ဢွၼ်ၶီၼႆၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းသူၵဝ်ႁဝ်းႁႃးတင်းသဵင်ႈထုၵ်ႇလီၸႅၵ်ႇၽႄ ထတ်းသၢင်ၶိုၼ်းလီလီယူႇ။ သင်ဝႃႈမၼ်းတေပဵၼ်မႃႇၼ ဢၼ်ဢွၼ်ၶီ ဢမ်ႇမီးၽွၼ်းလီ တွၼ်ႈတႃႇၸဝ်ႈၵဝ်ႇၵေႃႉလဵဝ်ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃးပုၼ်ႈပၢင်ႈၽွၼ်းလီ ပုၼ်ႈတၢင်ႇၵေႃႉၵေႃႈဢမ်ႇ ပဵၼ် ၼႆၼၼ်ႉၸိုင် ၸဝ်ႇၵဝ်ႇထုၵ်ႇလီၶိုင်ႁႃလၢႆးတိုတ်ႉတၢႆးၸုင်ၸၼ်ၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇၵႂႃႇတီႈၼႂ်း ၽဝ ၸၢတ်ႈပၢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဝႆးဝႆးယူႇယဝ်ႉ။
လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းႁဝ်းၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈၵေႃႉၼိုင်ႈ ၸုမ်းၼိုင်ႈလႄႈၸုမ်းၼိုင်ႈမိူင်း ၼိုင်ႈမိူင်းၼိုင်ႈၸႅၵ်ႇ ၽႄဢမ်ႇၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ ဢမ်ႇတိတ်းတေႃႇၵၼ်၊ လွင်ႈတၢင်းဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈပီႈ ၼွင်ႉ၊ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း၊ ႁိူၼ်းလဵဝ်ၵၼ်၊ တႆးႁဝ်း ၼင်ႇၵၼ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမေႃၵၼ်၊ ဢမ်ႇၽွမ်ႉသဵင်ပဵင်း ပၢၵ်ႇၵၼ်၊ ဢမ်ႇမႅၼ်ႈၸႂ်ၼိူဝ်ၵၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ပေႃးတေၶူၼ်ႉ ၶိုၼ်းတူၺ်းပိုၼ်း ပိုၼ်ႉ ထၢၼ်မၼ်းၸိုင် ထၢင်ႇတေပဵၼ်ၸႂ် “မႃႇၼ- ဢတ်းတႃႉ” ၵဝ်ၵေႃႈဝႃႈၵဝ်ၵျႃႉ မႂ်းၵေႃဝႃႈမႂ်းၸႂ်ႈ ၼႆသေဢမ်ႇၶႂ်ႈၶျေႃႉယွမ်း ၼွမ်းၸူးတေႃႇၵၼ်ၼၼ်ႉၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ။
ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ် ၼင်ႇႁိုဝ်ၶၢဝ်းတၢင်းမိူဝ်းၼႃႈႁဝ်းပေႃးတေပဵၼ်မႃး “ၼမ်ႉၼိုင်ႈၸႂ်လဵဝ်” ၵၼ် ၼၼ်ႉ ႁဝ်းထုၵ်ႇလီလႆႈ ၶတ်းၸႂ်ငိူင်ႉဝႄႈပႅတ်ႈလွင်ႈၸႂ်မႃႇၼၽႅၼ်သုင် ႁဝ်းတေႃႇၵၼ်ၵူႈၽႂ် မၼ်းယူႇ။ ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ တႃႇႁႂ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵူၼ်းၼိုင်ႈၶိူဝ်းၶဝ်ပေႃးတေမီးလွင်ႈႁိူဝ်ႈ ႁိူင်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႃးၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ တႃႇႁႂ်ႈလွင်ႈၶူင်သၢင်ႈတူင်ႉၼိုင်တီႈၼႂ်းၼႃႈၵၢၼ်မုၵ်ႉၸုမ်း ၼိုင်ႈၸုမ်း ပေႃးတေမီးလွင်ႈၶႅမ်ႉလႅပ်ႈၵႂႃႇလႆႈလီလီငၢမ်းငၢမ်းၼၼ်ႉ လႄႈသင်၊ တႃႇႁႂ်ႈၽူႈၸိူဝ်း ဢၼ်ႁဵတ်းၵၢၼ် ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်းၽႂ်မၼ်းသမ်ႉပေႃးတေလႆႈလွင်ႈဢွင်ႇပေႉၽူႈၶဵၼ် မီးလွင်ႈၵတ်း ယဵၼ် ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈၼၼ်ႉလႄႈသင်၊ ဢဝ်ၸဵမ်ၵၢၼ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ၵူႈ ပၢႆးပၢႆးၼၼ်ႉလွင်ႈတၢင်း လိုၵ်ႉလမ်ႇ ဢၼ်ၶၢမ်ႇငဝ်ႈပိုၼ်ႉထၢၼ်မၼ်းတႄႉႁဝ်းလူဝ်ႇမီးဝႆႉ ၶိူင်ႈယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ လၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈ၊ လွင်ႈၽွမ်ႉသဵင်ပဵင်းပၢၵ်ႇ ၵၼ်ၼၼ်ႉဢွၼ်တၢင်းၵွၼ်ႇ။ သင် ဝႃႈ ႁဝ်းဢွမ်ႇလွမ်ႈၽွမ်ႉသဵင်ပဵင်းပၢၵ်ႇၵၼ် ပဵၼ်ၼမ်ႉၼိုင်ႈၸႂ်လဵဝ်ၵၼ်ၼႆၸိုင်ၼႃႈၵၢၼ်ဢၼ် လႂ်ၵေႃႈတႃႇဢမ်ႇယဝ်ႉဢမ်ႇထိုင်တီႈယွတ်ႈႁွတ်ႈတီႈပၢႆၼၼ်ႉ တိုၼ်းဢမ်ႇမီး တူဝ်ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၵေႃႈတိုၼ်းယုမ်ႇယမ်ႁူဝ်ပၢၵ်ႇတဵမ်ယူႇ။
လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်ၼႆႉမၼ်းပွင်ႇဝႃႈပဵၼ်ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈၶိုၵ်ႉၶမ်ႇဢမ်ႇမီးဢမ်ႇပဵၼ် တႃႇ ၸၢဝ်းၵူၼ်း ၼိုင်ႈၸၢဝ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉၽႂ်ၽႂ်ၵေႃႈတေႁူႉထိုင်ယူႇပွင်ႇၸႂ်ၵၼ်ၵူႈၵေႃႉယူႇ- - ၵူၺ်းၵႃႈႁူမ်ႈဝႃႈၵူၼ်းၵေႃႉဢၼ်ပွင်ႇၸႂ်ႁူႉႁၼ်ထိုင်မၼ်းမီးတၢင်းၼမ်သေတႃႉၵေႃႈတႃႇတေ လုၵ်ႉၼိုင်၊ ၶိုင်သၢင်ႈ၊ ယၢင်ႈပႆ၊ ႁဵတ်းၸွမ်းၼၼ်ႉတႄႉ မီးဢေႇတေႉတေႉ။
ၵမ်ႈပႃႈၼမ်ၵႆႉႁၼ်သူပ်းတႄႉလၢတ်ႈဝႃႈ ႁဝ်းလဝ်ႇၽွမ်ႉ သဵင်ပဵင်းပၢၵ်ႇၵၼ်ၸင်ႇတေၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ ဢိူဝ်ႈၼႆလၢႆလၢႆၵူၺ်းသေ တူဝ်ၵဝ်ႇသမ်ႉဢမ်ႇလုၵ်ႉႁဵတ်းၸွမ်းပိူၼ်ႈ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉမၢင်ၸိူဝ်း သမ်ႉ ၸွႆႈၵၼ်ၵိၼ်မိူဝ်ႈမၼ်းငၢႆႈ ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈပႅတ်ႈမိူဝ်ႈမၼ်းယၢပ်ႇ ၼႆၵေႃႈယၢမ်ႈႁၼ်ယၢမ်ႈ ထူပ်းမႃးတင်းၼမ်တင်းလၢႆယူႇ။
ဢဝ်သူပ်းလၢတ်ႈၵူၺ်းသေတူဝ်ၵဝ်ႇသမ်ႉဢမ်ႇတူင်ႉၼိုင်တေႉၵေႃႈ တေပႆႇလႆႈဝႃႈတူၵ်းထုၵ်ႇ လွၵ်းမၼ်းလီၼင်ႇၵဝ်ႇ။ သင်ပဵၼ်လႆႈၶႂ်ႈႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်းၸွမ်း ၼင်ႇထုင်းၵႂၢမ်းႁဝ်းမီးဝႆႉဝႃႈ “ၼူၵ်ၸွၵ်ႇပေႉလႅမ်ႈၶႃး ၸၢင်ႉငႃးပႄႉတူမ်မႆႉ” ၼႆၼၼ်ႉသေၼူၵ်ႉၸွၵ်ႇပေႉလႅမ်ႈၶႃးၵေႃႈဢဝ် လႅမ်ႈၶႃး ၸၢင်ႉငႃးပေႉတုမ်ၵေႃႈဢဝ်တုမ်ၼႆၸိုင် ၸွမ်းၼၼ်ႇၸဝ်ႈ ၵဝ်ႇၵိုတ်ႇပဵၼ်လုၵ်ႈမႄႈတႆး ယႂ်ႇၼိူဝ်ၽႅၼ်ႇလိၼ်မႄႈမိူင်းတႆးႁဝ်းမႃးၼိုင်ႈၵေႃႉယဝ်ႉၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၵဝ်ႇထုၵ်ႇလႆႈ ၸွႆႈထႅမ် ႁဵတ်းသၢင်ႈတႃႇ ၽႃႇသႃႇ၊ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းဝၢၼ်ႈမိူင်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၼႆၼၼ်ႉ ဢိင်ၼိူဝ်ၼမ်ႉၵတ်ႉတၢင်းမေႃ ဢဵၼ် ႁႅင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇပူၵ်းပွင်ပဵၼ်လႆႈသေ ႁဵတ်းသၢင်ႈတႃႇပုၼ်ႈပၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး သေၵမ်း။ ၵူႈၽႂ်ၶိင်းမၼ်းမီး ၼႃႈတီႈပုၼ်ႈၽွၼ်းတူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းသၢင်ႈတႃႇပုၼ်ႈပၢင်ႈၸိူဝ်ႉ ၸၢတ်ႉဝၢၼ်ႈမိူင်းႁဝ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇ မႂ်ႇသုင်ၶိုတ်းၸၼ်ႉ ပဵင်းပိူၼ်ႈၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉယူႇ။ ပေလူင် လိုမ်းၵၼ်တႃႉ။
သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇတေႁွတ်ႈထိုင်တီႈယိူင်းမၢႆလႄႈ ဢဝ်ပႄႉၽူႈၶဵၼ်ၵတ်းယဵၼ်ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇၵႂႃႇၼႂ်း ၽႃႇသႃႇၵူၼ်းၵူႈၶိူဝ်း ၶိူဝ်းၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းသူၵဝ်ႁဝ်းႁႃးၸိူဝ်းလႆႈယူႇသဝ်းၼိူဝ်ၼင်လိၼ်မႄႈမိူင်း တႆးႁဝ်းမႃးၵူႈၵေႃႉ ထိုင်ၶၢဝ်းယၢမ်းပွင်ႇၸႂ် ႁူႉတူဝ်ၵၼ်ယဝ်ႉ။
ၵွပ်ႈၼၼ်ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈၵေႃႈယူႇတီႈ ဢၼ်လႆႈၵိူတ်ႇပဵၼ်လုၵ်ႈမႄႈတႆးမႃးၵေႃႉၼိုင်ႈသေ ၶႂ်ႈ ယွၼ်းတိုၵ်းသူၼ်း လၢတ်ႈထိုင် တႆးၵူႈမိူင်း တႆးၵူႈတီႈသိုပ်ႇၵီႈလွၼ်ႉမႂ်ႇသိုပ်ႇတူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်း သၢင်ႈ ပုၼ်ႈပၢင်ႈၸိုဝ်ႉၸၢတ်ႈၶိုၼ်ႈယႂ်ႇႁိူဝ်ႈႁိူင်းပိူင်းမႂ်ႇသုင်ၼႂ်းၸၢတ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇလုမ်ႈၾႃႉသေ ၵမ်း။
လွၼ်ႉမွၼ်းၵႂၢမ်း
• မိတ်း/လႅဝ်း ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇယိပ်းၵမ်ဝႆႉၸႂ်ႉတို်ဝ်းယူႇတႃႇသေႉၼၼ်ႉ ပဵၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ လဵၵ်းမၼ်းလီၼႃႇ တၢၼ်ႇလႂ်ၵေႃႈ သင်ဝႃႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇဢမ်ႇၵႆႉလပ်ႉပၼ်ၸိုင်မၼ်းတေဢမ်ႇမီး ဝၼ်းၽၢႆၼင်ႇၵဝ်ႇ။
• ၼမ်ႉဢၼ်ၸိုမ်းတူၵ်းယူႇၵမ်းယွတ်ႇယွတ်ႇၼၼ်ႉမၼ်းၵေႃႈၸၢင်ႈမေႃတဵမ်ပုင်း /မေႃႈ လႆႈယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈၽွင်းမၼ်းယွတ်ႇတူၵ်းယူႇၼၼ်ႉၸဝ်ႈၵဝ်ႇယႃႇဢဝ်ၵူၼ်ႈမၼ်းတုင်း ၵူၺ်းလႃႈ။
• ၵူၼ်းၵေႃႉဢၼ်မေႃႁုင်ၶဝ်ႈၽၵ်းၼၼ်ႉပဵၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈမၼ်းမီးဝႆႉမေႃႈ/မုၵ်ႉၾႆး/ၶဝ်ႈ ၽၵ်းတႃႇမိုဝ်ႉၵႅင် သေတႃႉ သင်ပႆႇမီးၶိူင်ႈ ၵိရိယႃႇ ႁူဝ်ၶႃႇ၊ ႁူဝ်ၶိင်၊ မီႇၵီးမၼ်းၸိုင်တေဢမ်ႇမီး ဢရသႃႇ တၢင်းၸဵမ်းတၢင်း ဝၢၼ်မၼ်းလႆႈ။
• ႁိူဝ်းသၢင်းၽေႃးလူင် ဢၼ်မီးႁွႆးၸတ်ႉတႅၵ်ႇဢိတ်းဢွတ်းၼႂ်းၵႄႈၵၢင်ၼမ်ႉပၢင်ႇလၢႆႇ ၼၼ်ႉ သင်ဝႃႈ မႄးၵုပ်းပၼ်ၸွမ်းၼႆၸိုင်ထၢင်ႇတေဢမ်ႇပဵၼ်ႁွႆး တႅၵ်ႇငၢၵ်ႈယႂ်ႇလူင်။
• ၼမ်ႉၽိုင်ႈၸဵမ်းဝၢၼ်ဢၼ်တႃးဝႆႉ ၼိူဝ်ၶူမ်းလႅဝ်းၼၼ်ႉသင်ဝႃႈၸဝ်ႈၵဝ်ႇၶႂ်ႈၸၢမ်း ၸိမ်းၵိၼ်တူၺ်းၸိုင် လူဝ်ႇလႆႈဝႆႉသတိသေၵိၼ်ဢိူဝ်ႈ။ သင်ဢမ်ႇၼၼ် ၸၢင်ႈၺႃးၶူမ်းလႅဝ်း မၢတ်ႇၺႃးလိၼ်ႉႁဝ်းၶိုၼ်းဢမ်ႇႁၢင်ႉ။
ၼပ်ႉယမ်သေ
ၼူၵ်ႉပိၵ်ႇၼုမ်ႇ- ပၢင်ႇလူင်ၶမ်း
